Een van de veel gebruikte manieren om rust in een foto te krijgen is door deze monochromatisch uit te voeren. Maar het kan ook anders! Lees hier waarom en hoe je dat doet.
Monochromatisch kleurenschema
Sommige foto’s blinken uit in een bonte explosie van kleuren. Dat kan heel aantrekkelijk zijn, maar in een enkel geval ook teveel van het goede. De kleuren gaan dan afleiden.
Zie als voorbeeld afb 1 hiernaast. Deze foto heeft in de achtergrond een aantal kleuren op de boekkaften die te afleidend werken. De foto wordt er wat onrustig door.
Een veel gebruikte methode is om in dergelijke gevallen een monochromatisch kleurenschema te gaan gebruiken. Dit betekent dat je slechts één kleur in verschillende tinten gebruikt zodat je de andere kleuren uitsluit.
Voor zwart-witfotografie wordt een monochromatisch kleurenschema gebruikt. Afb 2 is hier een voorbeeld van. Daarin is de invloed van iedere kleur vanzelfsprekend geheel teniet gedaan.
In plaats van zwart-wit kan voor een monochromatisch kleurenschema echter ook met een kleur worden gewerkt. Daar waar bij zwart-wit de invloed van kleur op de foto geheel wordt uitgesloten, zal bij een monochromatisch kleurenschema op basis van een kleur dat wel plaatsvinden.
De kleur zal een effect uitoefenen op de emotionele beleving van de foto (we ervaren een afbeelding in blauw anders als dat deze in rood zou zijn uitgevoerd). Zie als voorbeeld afb 3. De foto krijgt door deze kleur een wat gedateerde uitstraling.
Maar er is meer aan de hand. We associëren kleuren niet alleen met emoties en tijdsbepalingen, maar ook met omgevingen. Groen hoort meer bij natuurfoto’s dan blauw. Een foto zal daardoor anders op ons overkomen wanneer we de kleur van het monochromatisch kleurenschema aanpassen. Zie als voorbeeld afb 4. Deze gebruikte groene kleur past gevoelsmatig gewoon niet goed bij de foto.
Het risico
Er zit dus een zeker risico aan het gebruik van een monochromatisch kleurenschema als redmiddel. Zeker wanneer de foto oorspronkelijk niet als monochrome foto bedoeld is. Het neveneffect kan zijn dat we de impact van de foto verliezen of dat deze, onbedoeld, verlegd wordt. En dat treedt eerder op wanneer voor een kleur wordt gekozen.
Juist hierom zal men eerder kiezen voor een zwart-witfoto dan voor een gekleurd monochromatisch kleurenschema, maar niet iedere foto is even geschikt om in zwart-wit uitgevoerd te worden. En wat doe je dan?
Een andere methode
Laten we even teruggaan naar de kern van het probleem dat we willen oplossen. We vinden dat de kleuren op de achtergrond teveel aandacht opeisen. Ze passen niet zo goed bij het plaatje. De kleuren strijden een beetje met elkaar om de aandacht.
We willen natuurlijk dat de aandacht naar ons onderwerp, het meisje gaat. Maar daarvoor willen we niet per se een monochromatisch kleurenschema gebruiken, we willen gewoon van dit probleem af.
De keuze voor een monochromatisch kleurenschema is hier een soort gedwongen keuze: “Laten we er maar een zwart-witfoto van maken, dan hebben we er minder last van”. Dit klinkt toch een beetje teveel als de spreekwoordelijke olifant in de porseleinkast.
We hoeven dan ook niet noodgedwongen afstand te nemen van alle kleuren in de foto, we hoeven slechts het kleurenpalet te vereenvoudigen. In feite willen we de kleuren ‘dichter bij elkaar brengen’. Laten we dat dan ook proberen te doen.
Hoe doe je dat?
Je kunt op verschillende, soms heel complexe manieren, het kleurenpalet in de foto aanpassen. Denk aan Color Mapping of het werken met LookUp Tables. Het wordt al eenvoudiger wanneer je kiest voor een Duotone foto. Maar voor deze foto gebruiken we een nog eenvoudigere methode die je vaak zult kunnen gebruiken.
Om voor afb 1 het kleurenpalet te vereenvoudigen kiezen we met de kleurenpalet uit het gezicht van het meisje een kleur. In ons geval wordt dit #e69d79. Nu plaatsen we boven de foto een Color Fill Adjustment Layer. Deze zal, omdat we de kleur al gekozen hebben, meteen van deze kleur voorzien zijn.
Wijzig nu de Blending Mode van deze Adjustment Layer naar Color en bepaal met de Opacity van deze layer hoe sterk je het effect wilt doorvoeren. Wij hebben deze in dit geval op 25% gezet. In afb 5 zien we wat dit heeft opgeleverd.
De huidskleur van het meisje, waar we de kleur vandaan hebben gesampled, is nauwelijks tot niet aangepast, maar haar jurkje en de kaften van de boeken achter haar zijn wel verkleurd. Al deze kleuren zijn dichter naar haar huidskleur getrokken. Hierdoor ontstaat een veel rustiger beeld en hebben we de strijd tussen de kleuren lamgelegd.
Samengevat
Je hoeft een foto waarvan de kleuren te bont zijn niet per se terug te brengen met een monochromatisch kleurenschema om er rust in te brengen. Door het kleurenpalet te vereenvoudigen, los je dit snel en eenvoudig op.