Food Photography

Het fotograferen van voedsel is het maken van een stilleven. Maar dan wel een waarbij je de vingers zou moeten willen aflikken.

Toepassing

In tijdschriften, kookboeken en advertenties waar aandacht wordt geschonken aan eten, zijn foto’s onontbeerlijk. Bij de Albert Heijn kijken we eerst naar de foto op het gratis receptenkaartje voordat we gaan lezen wat er allemaal aan ingrediënten voor nodig is.

De mate waarin het voedsel er aantrekkelijk uitziet, bepaalt in grote mate of we het willen maken of willen bestellen. Om goede foodfoto’s te maken worden dan ook specialisten ingehuurd. Soms gaat het daarbij om een heel team waarin bijvoorbeeld een art director, een stylist, een kok en een fotograaf samenwerken om het juiste resultaat te kunnen bereiken.

Japanse vitrine

In Japan zie je voor veel restaurants vitrines staan waarin plastic voedsel op schaaltjes is gelegd. De bedoeling daarvan is dat je als gast kunt zien wat er binnen allemaal geserveerd wordt. Iedereen weet dat de uitgestalde waar van plastic is en dat de werkelijkheid er anders uit zal zien. Men doet niet zijn best om het plasticgehalte te verhullen. Het is dus vooral bedoeld om een idee te krijgen van wat er bereid wordt.

In het Westen is dit minder gebruikelijk, maar achter de schermen gebeurt niet veel anders. De foto’s die we voorgeschoteld krijgen, zijn vaak kunstig in elkaar gezette stillevens die helemaal niet eetbaar blijken te zijn. Wij doen echter veel meer ons best om dat te verhullen. Een soort boerenbedrog dus!

Overdrijven is een kunst

Het is ongelofelijk wat er soms allemaal uit de kast wordt gehaald om voedselfoto’s te maken. Natuurlijk, in veel gevallen wordt gewoon het echte gerecht gefotografeerd, maar in een aantal gevallen worden de foto’s ook behoorlijk gemanipuleerd. Vooral foto’s van fastfood producten staan hier bekend om.

In dit soort gevallen kunnen tomaten met slaolie zijn ingesmeerd en opgepoetst zodat ze mooi gingen glimmen. Er worden gerechten met cocktailprikkers en nylondraad bij elkaar gehouden, er vindt opvulling plaats door middel van sponsjes, er wordt motorolie gebruikt om honing of stroop te suggereren, er wordt zeep gebruikt om schuim op de koffie te laten zien en ga zo nog maar een hele tijd door.

Ook voor de rest van de scene worden de meest uiteenlopende zaken uit de kast gehaald. Met water doordrenkte tampons leveren in een magnetron een prachtige stoom op, sneldrogende lijm om sla om zijn plaats te houden of lijm in plaats van melk gebruiken en eyeliner om de grillafdrukken op het vlees te kunnen benadrukken zijn daarbij bekende middelen. Net zoals scheerschuim dat veel mooier slagroom op de foto laat zien op het geserveerde ijs dan dat je ooit zelf zou kunnen kloppen.

Een goede food foto

Een foto die de essentie van een gerecht perfect weergeeft, zou je een goede foodfoto kunnen noemen. Maar omdat een dergelijke foto het verschil kan betekenen tussen verkoop en negeren, zitten er veel belangen aan vast en hoeft food photography helemaal niet altijd waarheidsgetrouw te zijn.

Deze tak binnen de fotografie is opmerkelijk veel aan modegrillen onderhevig. Soms is het mode om het voedsel te fotograferen vanuit het perspectief van de eter, dan weer van bovenaf, soms met veel gerechten er omheen en op andere momenten door juist alle side dishes weg te laten. In tijden dat mensen zich meer richten op een gezonde levensstijl, zal jus en mayonaise nauwelijks op de foto’s worden gezet terwijl de food photographer in bourgondische tijden dat juist wel zal doen.

Een goede foodfoto voldoet dus vooral aan de normen die klanten op dat moment hanteren. Om dat waar te kunnen maken is naast het volgen van deze mode inhoudelijke kennis nodig. Uit onderzoek van een Amerikaanse universiteit bleek dat mensen hetzelfde voedsel dat op een andere wijze op een bord werd geserveerd, anders beoordeelden. Zowel de smaak als de kwaliteit van het voedsel werd in een aantal presentaties aanzienlijk hoger gewaardeerd dan in andere. In de betere koksopleidingen leren koks dan ook om gerechten op een goede manier op te scheppen. De voedselfotograaf zal dus niet alleen moeten kunnen fotograferen, hij zal vooral in staat moeten zijn het voedsel zo te presenteren dat mensen daar voor zullen vallen. Een vak op zichzelf!