Met een flag wordt licht tegen gehouden. Maar waarom zou je licht tegen willen houden als je een foto neemt? En als je met flags wilt werken, moet je die dan kopen of kun je die zelf ook gemakkelijk maken?

Zowat alles is een flag

Alles wat licht tegenhoudt, zou je een flag kunnen noemen. In de dagelijkse praktijk van de fotograaf moet je bij een flag denken aan een stuk mat zwart karton of een niet glimmend stuk zwart stuk kunststof.

Vanzelfsprekend heb je flags in alle maten en soorten. Flags niet groter dan enkele vierkante centimeters die gebruikt worden tijdens het fotograferen van sieraden en flags groter en breder dan een deur, soms als twee scharnierende platen aan elkaar bevestigd zodat je ze in een V-vorm neer kunt zetten, de zogenaamde V-Flags.

Waarom een flag?

In afb 1 zie je een opstelling waarbij een portret van een persoon wordt vastgelegd. Met twee softboxen, in een hoek van 45 graden opgesteld, wordt het onderwerp gefotografeerd. Wat op deze afbeelding goed te zien is, is dat niet alleen het onderwerp, maar ook de backdrop achter de persoon in kwestie door de studiolampen wordt verlicht.

Wil je dat de backdrop niet of minder verlicht wordt zodat een meer dramatisch effect ontstaat, dan kun je flags plaatsen zoals in afb 2 te zien is. Hoe breder de flags uit elkaar staan, hoe meer licht er op de achtergrond zal vallen.

Staan bij een dergelijke opstelling de studiolampen of flitsers ver van de flags vandaan, dan ontstaan er harde schaduwen op de backdrop, staan de lichtbronnen er dichter bij, dan worden de schaduwen zachter.

Slechts een voorbeeldje

De situatie zoals afgebeeld in afb 2 is slechts een voorbeeldje van wat je met flags kunt doen. Er zijn echter veel meer situaties waarin een flag uitkomst kan bieden. Om die reden zie je dat in de professionele fotostudio’s flags in verschillende soorten en maten aanwezig zijn.

Flags worden veel gebruikt bij portretfotografie en bijvoorbeeld naaktfotografie. Dit komt omdat bij deze stijlen schaduwen, afwisseling tussen licht en donker, subtiele gradiënten in het licht en de kunst van het weglaten cruciaal kunnen zijn voor het eindresultaat.

Kopen of maken?

Flags zijn te koop in de serieuze vakhandel voor fotografie. Vaak zijn die zo gemaakt dat ze gemakkelijk mee te nemen zijn. Licht van gewicht dus en professionele V-Flags, die meestal rond de twee meter hoog zijn, kunnen daarom meestal in meerdere delen worden opgevouwen zodat ze beter getransporteerd kunnen worden.

Handig misschien, maar hierdoor beschikken ze wel over spleten waar toch nog wat licht doorheen kan komen en zijn ze niet altijd even sterk. Soms zie je ze daarom wel eens doorbuigen wanneer ze worden neergezet.

Het is eenvoudig om zelf een flag te maken. Neem een stuk karton en schilder het zwart. Heb je een V-flag achtige flag nodig, dan kun je er voor kiezen deze te maken van goedkoop polystyreen (piepschuim) van bijvoorbeeld 5 tot 10 cm dikte. Dit is verkrijgbaar in platen van 200 x 100 cm. Door een kant zwart te maken en de andere kant wit te houden, heb je niet alleen een geweldige flag, maar meteen ook een fantastische reflector voor weinig geld.

Voor dit soort DIY (Do It Yourself) flags moet je natuurlijk wel iets van een voetstuk maken wil hij overeind blijven staan. Daarvoor gebruik je een balkje waarop je plankdragers vastzet en de flag in plaatst, of een soortgelijke constructie.

Het nadeel van polystyreen is dat het moeilijk te verven is en gemakkelijk beschadigd. Je kunt ook kiezen voor een iets duurzamere oplossing, namelijk van hout. Zwaarder, maar niet veel duurder als je werkt met 1,8 cm dik meubelplaat.

Een DIY flag

Een V-Flag mogen we ze niet noemen, de flags die wij gemaakt hebben voor dit artikel. We maken er namelijk geen V-vorm van, maar plaatsen ze op een eigen voet. Dat mag de pret verder natuurlijk niet drukken.

Bij een bouwmarkt voor “doe-het-zelvers” hebben we hiervoor twee meubelplaten aangeschaft van 200 x 80 cm. Per stuk kosten die rond de €18, maar dan wel als je witte exemplaren koopt. De zwarte meubelplanken kosten maar liefst €38, dus kopen we er een potje matte zwarte verf bij. Daarnaast nemen we 8 plankdragers mee, een aantal moeren en bouten en wat ringetjes. Daarmee moet de klus geklaard kunnen worden.

De planken leggen we neer op wat stukken karton en verven we aan een kant zwart. De andere kant willen we immers wit houden zodat we die kunnen gebruiken als reflectiescherm. We moeten het een paar keer verven voordat het goed dekkend is maar omdat het vlakke stukken zijn, is het zo klaar. 

Dan draaien we de plankdragers er onder aan elkaar vast en onze flags zijn klaar (zie ook afb 3).

Nu we onze eigen flags hebben gemaakt, wordt het de hoogste tijd om daar mee te fotograferen. Afb 4 is een voorbeeld van wat dat oplevert: een foto met een diep zwarte achtergrond omdat twee flags (opgesteld zoals in afb 2) er zorg voor dragen dat er geen flitslicht terecht kan komen op de achtergrond op de plek wat op de foto komt.