Op veel DSLR‑ en systeemcamera’s vind je één of meerdere knoppen met de aanduidingen AE‑L en AF‑L. Veel fotografen weten niet precies wat deze knoppen doen, terwijl ze juist enorm handig kunnen zijn bij het maken van betere en consistenter belichte foto’s.
De AF-L functie
Wanneer je camera automatisch scherpstelt, gebruik je de autofocusfunctie. De meest gebruikte instelling is AF‑S (Single AF), waarbij de camera scherpstelt zodra je de ontspanknop half indrukt. Zodra je de knop loslaat of het onderwerp beweegt, moet je opnieuw scherpstellen.
Dat werkt prima wanneer je onderwerp zich in het midden van het beeld bevindt. Maar als je het onderwerp aan de zijkant wilt plaatsen, moet je eerst scherpstellen in het midden, vasthouden, herkaderen en vervolgens afdrukken. Laat je per ongeluk de ontspanknop los, dan moet je opnieuw beginnen. Met AF‑L kun je dat voorkomen.
De Auto Focus Lock-knop vergrendelt de scherpstelling. Je stelt één keer scherp en drukt daarna op AF‑L; de scherpte blijft vaststaan, zelfs als je de ontspanknop loslaat of opnieuw indrukt. Dat werkt sneller en voorkomt foutjes.
Veel camera’s laten je kiezen hoe AF‑L werkt. Bijvoorbeeld dat het locked bij één druk (blijft vaststaan tot de foto is gemaakt), dat lock afwisseld aan of uit gaat bij iedere druk of dat lock van kracht blijft zolang je de knop ingedrukt houdt. Voor panorama’s of series met identieke instellingen is dat bijzonder praktisch.
De AE-L functie
De Auto Exposure Lock knop heeft een soortgelijke functie. Met deze knop vergrendel je de belichting waardoor diafragma, sluitertijd en ISO (als deze op auto-ISO staat) niet meer veranderen.
AE‑L is handig wanneer je bijvoorbeeld een onderwerp tegen een felle achtergrond fotografeert. Je meet eerst de juiste belichting, vergrendelt die met AE‑L, herschikt je compositie en drukt af zonder dat de camera opnieuw gaat meten. EN net als bij AF‑L kun je vaak kiezen of AE‑L tijdelijk of vast moet blijven, afhankelijk van hoe vaak je het gebruikt.
Extra mogelijkheden
De AE‑L / AF‑L-knop is op veel camera’s volledig programmeerbaar. Zo kun je onder andere instellen dat alleen AF‑L of alleen AE‑L actief is, de knop verandert in een AF‑ON-knop voor back‑button focus, de knop een vaste belichtingscompensatie activeert of de knop een set van vooraf ingestelde instellingen oproept. Dit maakt de camera natuurlijk flexibeler en sneller in gebruik.
Opletten
Maar let wel op: bij matrix- of evaluatieve lichtmeting wordt de belichting vaak mede bepaald door het actieve scherpstelpunt. Als je AE‑L gebruikt, kan het zijn dat je belichting wordt vastgezet op een onverwachte manier, afhankelijk van je cameramerk en instellingen. AE‑L werkt dus prima, maar wees je bewust van het meetgedrag van je camera.