RAW of JPG?

Wat moet je kiezen?

De meeste amateurfotografen schieten hun digitale foto’s in JPG formaat, de meeste professionele fotografen in RAW. Wat is het verschil en wat moet je waarom kiezen?

Wat is RAW?

Eenvoudig gesteld bevat een in RAW opgeslagen bestand alle informatie die door de beeldsensor is geregistreerd ten tijde van de opname, een JPG bestand is een al door de camera bewerkt bestand. Er zijn dus al keuzes gemaakt om een JPG bestand te kunnen maken. Met RAW kun je achteraf nog enkele beslissingen nemen die met JPG al voor je genomen zijn. Maar misschien had je die zelf graag anders gemaakt. Het is de notoire RAW fotografen vooral daarom te doen.

RAW bestanden zijn niet direct zichtbaar te maken op een pc. Daar is speciale software voor nodig. Tevens zijn deze bestanden vaak veel groter dan de JPG bestanden van dezelfde foto’s. Dit zijn twee goede redenen voor fotografen om in JPG te schieten. Maar wie kan beschikken over RAW bestanden, heeft daarmee wel de bron voor het maken voor onder andere de JPG bestanden in handen. Je zou ook kunnen stellen dat het JPG bestand is wat er overblijft als een RAW bestand op een bepaalde manier bewerkt is. Tijdens die bewerking valt een aantal zaken weg.

Juist omdat een RAW letterlijk een 'rauw bestand' is, en dus nog alle beeldsensor informatie bevat, kunnen we er nog bewerkingen op uitvoeren die op JPG niet meer (zo goed) mogelijk zijn. Het is bijvoorbeeld zonder moeite mogelijk om met een RAW bestand de wit balans aan te passen.

RAW bestanden bewerk je met speciale software

Om RAW bestanden te kunnen bewerken, moet je beschikken over speciale software. Capture One is een dergelijk programma. Met Adobe Photoshop wordt deze RAW software meegeleverd als een plugin. Deze plugin wordt vaak geüpdate omdat er nieuwe camera’s uitkomen en helaas is RAW niet gestandaardiseerd. Dat zit er natuurlijk wel aan gekomen, maar zo ver zijn we nu nog niet. Nikon levert met NEF bijvoorbeeld zijn eigen RAW formaat.

Als je een RAW bestand inleest in Photoshop, dan herkent deze dat het een RAW bestand betreft en opent het bestand meteen in de aparte plugin. Je kunt nu opgeven welke instellingen je zou willen wijzigen, als je dat al wil, alvorens je de afbeelding naar Photoshop zelf doorstuurt. Gedoe, zullen de fotografen zeggen die met JPG werken en die bestanden direct in Photoshop kunnen inlezen, maar zij kunnen dan ook niet al die instellingen opgeven die een foto zoveel mooier of beter zouden kunnen maken.

Alleen wat na het vastleggen wordt bepaald

Zaken als de sluitertijd of het diafragma kunnen niet worden gewijzigd, al betreft het een RAW bestand. De reden hiervan is eenvoudig: Deze zaken worden bepaald voordat het RAW bestand werd aangemaakt. Maar de wit balans en bijvoorbeeld het contrast worden daarna pas bepaald. Deze zijn dus wel te wijzigen.

Toch zie je in RAW software soms de mogelijkheid om bijvoorbeeld de sluitertijd aan passen, maar dan vaak slechts met een of twee stops. Dit is dus een beetje nep. Alle instellingen die gemaakt zijn voor het maken van het RAW bestand zijn immers al ‘besloten’. Deze liggen hierdoor vastgelegd en verankerd in het RAW bestand. Alleen dat wat na die tijd wordt toegevoegd, kan echt nog vrij worden bepaald.

Omdat een JPG een bewerkt bestand is, en er dus al verlies heeft opgetreden, ook door de gebruikte compressie techniek, zorgen extra aanpassingen nog eens voor nog meer verlies. Zou je die aanpassingen meteen op het RAW bestand hebben toegepast, dan zou je dus een beter eindresultaat moeten kunnen krijgen.

Altijd in RAW fotograferen?

Moet je dan altijd in RAW formaat fotograferen? Nee, zo eenvoudig kan dit niet gesteld worden. Een sportfotograaf zal bijvoorbeeld eerder kiezen voor JPG dan RAW omdat hij snelheid nodig heeft. Het duurt langer voordat de camera een RAW bestand heeft verwerkt (naar de memory card heeft weggeschreven bijvoorbeeld) dan een JPG. Een zeer goede reden om in JPG te werken. En het gaat natuurlijk ook (misschien wel vooral) om het doel. Maak je foto’s voor een website, dan zul je wellicht iets minder eisen aan de foto stellen dan aan een foto die je op posterformaat zou willen afdrukken. Met JPG kom je dan ook prima uit de voeten!