Freemask producten

Freemask is een systeem dat fotografen kan helpen om snel en goed objecten uit foto’s te isoleren zodat deze bijvoorbeeld op andere achtergronden gebruikt kunnen worden. Het idee achter deze techniek is eenvoudig: je maakt een gewone opname en een opname van dezelfde scene als silhouet. De silhouetopname gebruik je als mask voor de gewone opname, en klaar is Kees. Tenminste, dat zegt de maker van freemask. Maar werkt het ook echt zo goed?

De folder

Freemask zou goed moeten werken, ook met langzaam bewegende fotomodellen. Tenminste, dat is wat de folder suggereert. Zou dit zo zijn, dan zou dat geweldig zijn! Nu spenderen fotografen immers vaak veel tijd aan het netjes “uitknippen” van de gewenste onderdelen. En zelfs met de speciale plugins die je hiervoor kunt aanschaffen, valt het resultaat soms toch nog tegen. Hoogste tijd dus om deze freemask techniek eens in praktijk te proberen!

Bij deze test gaan we voorwerpen fotograferen. Hiermee zouden we moeten kunnen ervaren hoe bruikbaar freemask voor bijvoorbeeld productfotografie in de praktijk is. We werken met stilstaande objecten om de kans op succes te vergroten. In een tweede test die we ook hebben uitgevoerd, gingen we met fotomodellen aan de slag die niet zo stil zullen kunnen blijven staan als de voorwerpen in deze test. De resultaten daarvan lees je hier.

De uitdaging

We zochten naar scenes met verschillende moeilijkheden. Strakke lijnen, om straks goed te kunnen zien hoe scherp het masker wordt, dunne delen om te onderzoeken hoe het systeem hiermee omgaat en een object met een zekere mate van transparantie, want dat zou ook moeten kunnen lukken, zoals beweerd wordt.

Opstelling flitsers

Het idee achter de freemask techniek is dat je bij de eerste opname een normaal belichte foto maakt en bij de tweede een silhouet foto. We stellen daarom in onze studio drie flitsers op. Twee zorgen voor de normale belichting (in een tangopstelling geplaatst) en een die recht achter het voorwerp opgesteld staat om de silhouet foto te kunnen maken. We maken gebruik van Broncolor Siros flitskoppen voorzien van softboxen die we aansturen met behulp van de gratis app op een iPad die via wifi met de flitskoppen communiceert.

Eerst stellen we de voorste twee flitskoppen goed in zodat de ‘normale’ foto naar behoren gemaakt kan worden. Daarna maken we een aantal foto’s met alleen de achterste flitskop geactiveerd totdat we een bevredigende silhouet foto krijgen. Nu schakelen we de freemask optie via de Broncolor app in. Heel eenvoudig kun je daarin aangeven welke lampen voor de eerste, en welke voor de twee opname gebruikt moeten worden. Je kunt dezelfde flitser overigens zowel bij de eerste als tweede opname inzetten voor het geval dat dit nodig mocht zijn omdat je de achtergrond daarmee bijvoorbeeld zou willen belichten. In ons geval was dat echter niet nodig dus de door ons gedefinieerde groepen werkten dan ook echt geheel onafhankelijk van elkaar.

Je zou kunnen veronderstellen dat dit sowieso beter is omdat je dan geen rekening hoeft te houden met de oplaadtijd van de lampen, wat de tijd tussen de opnames onwenselijk zou kunnen verlengen. Dat is niet gek bedacht, maar deze siros lampen zijn echt heel snel. De siros 400s kent een reload van maar liefst 0.02 -  0.95s, afhankelijk van het vermogen. Dus als je opnames slechts 0,1 seconde na elkaar plaatsvinden, wat natuurlijk razend snel zou zijn, dan zou je hier zelfs bij vol vermogen nog niet eens tegenaan lopen!

Snelheid van de camera

Bij bewegende onderdelen, zoals een fotomodel, werkt freemask natuurlijk het beste wanneer de twee foto’s zo snel mogelijk na elkaar worden genomen. Dan heeft er immers nog maar weinig tot geen beweging plaatsgevonden. Tijdens deze test is dat niet relevant, maar wij werken met een van de snelste camera’s die er zijn: de Nikon D4s. In de Ch stand (Continuous High mode) kan hij 11 opnames per seconde maken, oftewel: er bevindt zich ongeveer 0,9 seconden tussen de twee opnames als we deze stand gebruiken. Of dat genoeg is voor een fotomodel moeten we nog ervaren, maar dit is zeker snel genoeg voor de opnames die we voor deze test zullen uitvoeren.

Omdat we niet in staat zijn om zo snel op de ontspanner te drukken, maken we naast de Ch stand gebruik van een andere functie die Nikon in de D4s heeft ingebouwd. We kunnen namelijk op deze camera instellen dat hij, met slechts een druk op de knop, niet elf maar bijvoorbeeld twee foto’s vlak na elkaar maakt. Ideaal!

Autofocus uitschakelen, net als VR

De camera plaatsen we op een statief. Dit is belangrijk want de meest geringe afwijking tussen de foto’s leveren later ellende op tijdens het bewerken. Maar er is nog iets: wanneer een zoomobjectief de focus wijzigt, wijzigt het vaak ook iets aan de brandpuntafstand. Hoe gering dan ook, dat zou kunnen betekenen dat de eerste en tweede foto niet meer exact overeenkomen. Autofocus moet dus voor alle zekerheid worden uitgeschakeld wanneer je freemask opnames maakt.

Objectieven met VR (vibratiereductie) kunnen in potentie ook een verschil tussen beide opnames opleveren. Dus deze optie schakelen we voor de zekerheid ook maar even uit.

Keuze achtergrond

In theorie maakt de backdrop niet zoveel uit. Immers, we knippen de gewenste delen later toch uit op basis van een mee gefotografeerd masker. De makers achter freemask geven echter aan dat wanneer je een freemask vrijgemaakte opname gebruikt om later te leggen op een lichte achtergrond, je toch beter kunt fotograferen met een lichte backdrop, en bij een donkere achtergrond met een donkere backdrop. Dit heeft te maken met het strooilicht dat over het object valt. In onze opnames is dat ook te zien. In afbeelding 2A zie je hierdoor een soort rim light terug rond de bladeren van de plant.

Wij kozen indirect voor een grijze backdrop omdat we simpelweg een grote softbox recht achter het voorwerp hadden geplaatst om gemakkelijk silhouet foto’s te kunnen maken. Je hoeft daarvoor de flitser natuurlijk niet recht achter een voorwerp te plaatsen, dus dit is een beetje uit luiheid gedaan.

Het fotograferen zelf

Nu kan het fotograferen beginnen. Omdat je met behulp van software zoals Capture One wel remote de camera kunt afvuren, maar dan niet twee opnames ineens krijgt, ben je wel genoodzaakt om de sluiterknop met de hand te bedienen. Met stilstaande voorwerpen is dit echter geen probleem. De tijdsduur tussen beide foto’s mag best wat langer duren en je hebt hiervoor dus eigenlijk helemaal niet de Ch stand nodig.

Het resultaat

Zou je hiernaast kunt zien, zijn de resultaten inderdaad best goed! Is afbeelding 1A zie je het origineel in 1B de bijbehorende silhouet foto. Gebruiken we 1B als mask voor 1A, dan kunnen we een andere ondergrond achter de plant plaatsen waarmee we afbeelding 2A en 2B binnen een mum van tijd kunnen maken.

In afbeelding 3 zie je bij 3A het origineel. Dit is een foto van oude poppenkast poppen die als marionetten kunnen worden bediend. Let op de dunne draadjes die daarvoor gebruikt worden. In 3B zie je al dat in de silhouet foto de draadjes keurig zijn verwerkt. En bij de uitsnede (3C) zie je hoe de draadjes probleemloos zijn ‘uitgeknipt’. De conclusie moet wel zijn dat voor dit soort opnames freemask beslist tot een serieuze technologie beschouwd zou moeten worden!

Transparantie

In afbeelding 4 hebben we wat geëxperimenteerd met transparantie. Hierbij is het natuurlijk belangrijk dat de mask zo goed mogelijk is. Met de relatief grove werkwijze die wij er tijdens deze test op na hielden, bleek dat onze silhouet foto’s hiervoor niet goed genoeg waren. In Photoshop kun je dat wel wat bijwerken, maar zoals altijd geldt ook hier: “garbage in, garbage out!”. Dus ja, het werkt, maar het vereist goed basismateriaal en meer werk in Photoshop.

Budget

Freemask valt en staat met de gebruikte apparatuur. Als het straks ook gaat om het fotograferen van modellen of andere bewegende objecten, dan praten we vooral over de camera. De camera bepaalt immers de tijd die verstrijkt tussen het maken van de beide beelden. De flitsers moeten natuurlijk wel snel kunnen opladen. Daarnaast moeten de flitsers freemask ondersteunen. Er bestaan overigens ook losse remote freemask aansturingen, als de flitsers niet voor freemask geschikt zijn gemaakt.

Wie freemask technologie wil gebruiken met de apparatuur zoals we bij deze test hebben gebruikt, moet een professionele fotograaf zijn of een zeer vermogende hobbyist. Het budget wat alleen al met deze apparatuur gemoeid gaat, komt immers zo boven de €10.000 uit.

Afb 1: Je maakt een 'normale' foto en een silhouet opname
Afb 2: De silhouet foto wordt als 'mask' gebruikt in Photoshop
Afb 3: Ook details, zoals dunne draadjes, blijven behouden!
Afb 4: Voor transparantie is meer geduld nodig